Γλωσσάρι

Glossar

Διευκρίνιση σημαντικών εξειδικευμένων εννοιών από το θεματικό τομέα της επαγγελματικής αναγνώρισης.

› Εμφάνιση όλου του περιεχομένου



Aρχιτεχνίτης σε βιοτεχνικό επάγγελμα που υπόκειται σε αδειοδότηση

Στην Γερμανία, ο αρχιτεχνίτης είναι τίτλος επιμόρφωσης. Ένας αρχιτεχνίτης μπορεί να οδηγεί αυτόνομα μία βιοτεχνική επιχείρηση και να εκπαιδεύει νόμιμα μαθητευόμενους. Eίναι δηλαδή ειδικός στον τομέα του και μάλιστα τόσο εκπαιδευτής όσο και επιχειρηματίας. Ένας αρχιτεχνίτης μπορεί επίσης να δραστηριοποιείται ως υπάλληλος μιας εταιρείας σε υψηλή θέση. Βιοτεχνίες με ιδιαίτερο δυναμικό κινδύνου υπόκεινται σε αδειοδότηση και βρίσκονται στο Παράρτημα Α στον κατάλογο του Βιοτεχνικού Κώδικα. Προϋπόθεση για την ανεξάρτητη απασχόληση σε βιοτεχνικά επαγγέλματα τα οποία υπόκεινται σε αδειοδότηση είναι η καταχώριση στο Μητρώο Αρχιτεχνιτών.

Nόμος για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων

Ο «Nόμος για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων» είναι η άτυπη σύντομη μορφή για το «Νόμο για τη βελτίωση της διαπίστωσης και αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων τα οποία αποκτήθηκαν στο εξωτερικό». Ο νόμος για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων ρυθμίζει την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων από το εξωτερικό για επαγγέλματα στην αρμοδιότητα της Ομοσπονδίας. Είναι ένας Γενικός Νόμος και περιλαμβάνει το νέο ομοσπονδιακό «Νόμο για τη διαδικασία αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων» -BQFG (αρμοδιότητα του Ομοσπονδιακού Υπουργείου Παιδείας και Έρευνας) καθώς και τροποποιήσεις ή προσαρμογές στους επαγγελαμτικούς τομεακούς νόμους και κανονισμούς (αρμοδιότητες των σχετικών ειδικών τομέων).

Αναγνώριση

Επαγγελματική αναγνώριση είναι η αξιολόγηση και - μετά από θετική απόφαση - η επιβεβαίωση της ισοδυναμίας ενός τίτλου επαγγελματικής εκπαίδευσης από το εξωτερικό με τον αντίστοιχο γερμανικό τίτλο εκπαίδευσης. Σε μία τυπική διαδικασία αξιολόγησης συγκρίνεται ο τίτλος από το εξωτερικό βάσει καθορισμένων επίσημων κριτηρίων, όπως για παράδειγμα το περιεχόμενο και η διάρκεια της εκπαίδευσης, με ένα γερμανικό τίτλο επαγγελματικής εκπαίδευσης. Το αποτέλεσμα αυτής της εξέτασης ισοδυναμίας διαπιστώνεται με μία απόφαση, η οποία νομικά εξισώνει τον αιτούντα με άτομα τα οποία κατέχουν έναν ανάλογο γερμανικό τίτλο επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Αναγνώριση επαγγελματικής ισοδυναμίας (επίσης: πιστοποιητικό αναγνώρισης επαγγελματικής ισοδυναμίας)

Εάν στο τέλος της διαδικασίας για την εξέταση της επαγγελματικής ισοδυναμίας σύμφωνα με το νόμο για τη διαδικασία αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων δε διαπιστωθούν ουσιαστικές διαφορές ανάμεσα στον τίτλο από το εξωτερικό και το γερμανικό τίτλο αναφοράς, ο αρμόδιος φορέας διαπιστώνει την επαγγελματική ισοδυναμία. Δεν εκδίδεται γερμανικό πιστοποιητικό εξετάσεων, αλλά βεβαίωση επαγγελματικής ισοδυναμίας. Αυτή αποτελεί μία επίσημη απόφαση, η οποία μεταχειρίζεται τους κατόχους της νομικά με τον ίδιο τρόπο όπως άτομα με ανάλογο γερμανικό επαγγελματικό τίτλο.

Ανάλυση προσόντων

Στον τομέα εφαρμογής του Νόμου για τη διαδικασία αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων υπάρχει η δυνατότητα να διαπιστωθούν οι επαγγελματικές ικανότητες με τη βοήθεια μίας ανάλυσης προσόντων. Μία ανάλυση προσόντων εφαρμόζεται όταν οι αιτούντες δε μπορούν να καταθέσουν τα απαιτούμενα δικαιολογητικά ή τα καταθέτουν μόνο εν μέρει ή εάν αμφιβολίες για το περιεχομένο ή την ακρίβεια των δικαιολογητικών δεν μπορούν να λυθούν (Αρ. 14 του νόμου για τη διαδικασία αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων ή Αρ. 50b παρ. 4 του Βιοτεχνικού Κώδικα). Μπορεί να γίνουν δοκιμές εργασίας, συζητήσεις με εμπειρογνώμονες, πρακτικές και θεωρητικές εξετάσεις. Η μη υποβολή των απαιτούμενων δικαιολογητικών δεν πρέπει να γίνει με υπαιτιότητα των αιτούντων. Ο αρμόδιος φορέας μπορεί να απαιτήσει ένορκη δήλωση των αιτούντων ότι δεν είναι υπαίτιοι για την αδυναμία προσκόμισης των δικαιολογητικών.

Αρμόδιος φορέας

Μια αρχή ή άλλο θεσμικό όργανο (όπως για παράδειγμα ένα επιμελητήριο), η οποία βάσει των νομικών και διαδικαστικών προδιαγραφών που ισχύουν διεξάγει την εξέταση της ισοδυναμίας ενός τίτλου επαγγελματικής εκπαίδευσης από το εξωτερικό.

Ε.Ε. / Ε.Ο.Χ. / Ελβετία

Κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.) και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Ε.Ο.Χ.) και η Ελβετία. Κράτη-μέλη της Ε.Ε. (το 2012) είναι: To Bέλγιο, η Βουλγαρία, η Δανία, η Γερμανία, η Εσθονία, η Φινλανδία, η Γαλλία, η Ελλάδα, η Ιρλανδία, η Ιταλία, η Λετονία, η Λιθουανία, το Λουξεμβούργο, η Μάλτα, η Ολλανδία, η Αυστρία, η Πολωνία, η Πορτογαλία, η Ρουμανία, η Σλοβακία, η Σλοβενία, η Ισπανία, η Σουηδία, η Δημοκρατία της Τσεχίας, η Ουγγαρία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Κύπρος. Κράτη του Ε.Ο.Χ. είναι όλα τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. και η Ισλανδία, το Λίχτενσταϊν και η Νορβηγία. Η Ελβετία συμμετέχει στο ευρωπαϊκό σύστημα επαγγελματικής αναγνώρισης βάσει διμερών συμβάσεων με την Ε.Ε.

Εναλλασσόμενο εκπαιδευτικό σύστημα (επίσης: εναλλασσόμενο σύστημα)

Οργάνωση της εκπαίδευσης στα επαγγέλματα εκπαίδευσης στη Γερμανία, η οποία προβλέπει πρακτική εκπαίδευση στην επιχείρηση και θεωρητική εκπαίδευση στην επαγγελματική σχολή. Η εκπαίδευση έτσι γίνεται σε δύο τόπους εκμάθησης: στην επαγγελματική σχολή μερικής απασχόλησης για τις θεωρητικές γνώσεις και στις επιχειρήσεις για την πρακτική εκπαίδευση (εναλλασσόμενο σύστημα).

Εξετάσεις επάρκειας (ονομάζονται και εξετάσεις κάλυψης ελλείψεων)

Ο χαρακτηρισμός «εξετάσεις επάρκειας» προέρχεται από την Οδηγία για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων ΕΕ 2005/36/ΕΚ. Χαρακτηρίζει εξετάσεις οι οποίες διεξάγονται από τις αρμόδιες αρχές, μέσω των οποίων οι αιτούντες μπορούν να αποδείξουν την ισοδυναμία της γνωστικής τους κατάστασης. Οι εξετάσεις επάρκειας διεξάγονται σε γνωστικά πεδία των οποίων η γνώση αποτελεί σημαντική προϋπόθεση για την άσκηση του επαγγέλματος στη χώρα υποδοχής. Η Οδηγία 2005/36/Ε.Κ. προβλέπει ότι οι εξετάσεις επάρκειας πρέπει να περιορίζονται στις διαπιστωμένες ελλείψεις της επαγγελματικής εκπαίδευσης. Οι αρχές αναγνώρισης πρέπει να λάβουν υπόψη ότι οι αιτούντες έχουν ήδη αποκτήσει επαγγελματικά προσόντα από τα κράτη-μέλη της προέλευσής τους.

Εξέταση γνώσεων

Μία εξέταση για την απόδειξη της ισοδυναμίας υφιστάμενων επαγγελματικών γνώσεων και ικανοτήτων. Η εξέταση γνώσεων σχετίζεται με το περιεχόμενο των γερμανικών κρατικών εξετάσεων για την απόκτηση ενός τίτλου. Αυτό δε σημαίνει ότι οι εξετάσεις ανταποκρίνονται στις κρατικές εξετάσεις για την απόκτηση τίτλου. Όλα τα περιεχόμενα των εξετάσεων για την απόκτηση τίτλου μπορούν όμως να εξεταστούν.

Επάγγελμα εκπαίδευσης

Το επάγγελμα εκπαίδευσης είναι μία επαγγελματική δραστηριότητα, η οποία ρυθμίζεται από τον κώδικα επαγγελματικής εκπαίδευσης σε ολόκληρη την Ομοσπονδία (μεταξύ άλλων από το Νόμο για την Επαγγελματική Εκπαίδευση, τον Βιοτεχνικό Κώδικα) και η οποία μαθαίνεται στο εναλλασσόμενο σύστημα, δηλαδή στους δύο τόπους εκμάθησης, στην επιχείρηση και στην επαγγελματική σχολή. Στη Γερμανία υπάρχουν περίπου 330 επαγγέλματα εκπαίδευσης (για παράδειγμα μηχανικός-μηχανολόγος, τεχνικός μηχατρονικής οχημάτων, υπάλληλος γραφείου στη λιανική, ειδικευμένη υπάλληλος ιατρικής).

Επαγγέλματα επιμόρφωσης

Ως «επάγγελμα επιμόρφωσης» χαρακτηρίζεται μία επαγγελματική δραστηριότητα για την εξάσκηση της οποίας απαιτούνται γνώσεις και δεξιότητες σε υψηλότερο επίπεδο απαιτήσεων. Αυτές ορίζονται στους καθιερωμένους σε ομοσπονδιακό επίπεδο Κώδικες Επιμόρφωσης (σύμφωνα με το νόμο για την επαγγελματική εκπαίδευση και το Βιοτεχνικό Κώδικα) και αποδεικνύονται από εξετάσεις (για τον επονομαζόμενο αναγνωρισμένο τίτλο επιμόρφωσης).

Η επαγγελματική επιμόρφωση βασίζεται στη Γερμανία κατά κανόνα στην επαγγελματική εκπαίδευση (πρώτη επαγγελματική εκπαίδευση), η πρόσβαση είναι όμως και δυνατή με την ανάλογη επαγγελματική πείρα. Στόχος της επαγγελματικής επιμόρφωσης είναι να λάβει κανείς και να προσαρμόσει ή να διευρύνει τις δεξιότητες, τις γνώσεις και τις ικανότητες τις οποίες απέκτησε στην επαγγελματική εκπαίδευση και να ανεβεί στην επαγγελματική σταδιοδρομία.

Επαγγελματικά προσόντα

Επαγγελματικές δεξιότητες, γνώσεις και ικανότητες οι οποίες αποδεικνύονται από τίτλους εκπαίδευσης, βεβαιώσεις επάρκειας ή σχετική επαγγελματική πείρα.

Επαγγελματική εκπαίδευση

Μία επαγγελματική εκπαίδευση η οποία ρυθμίζεται από νομικές ή διοικητικές προδιαγραφές ή επαγγελματική επιμόρφωση. Με την επαγγελματική εκπαίδευση εννοείται ένας προγραμματισμένος κύκλος εκπαίδευσης, ο οποίος παρέχει τις απαραίτητες δεξιότητες, γνώσεις και ικανότητες για την άσκηση μίας επαγγελματικής δραστηριότητας με προσόντα (επαγγελματική ικανότητα δράσης). Μία επαγγελματική εκπαίδευση μπορεί να περιλαμβάνει και την απόκτηση της απαραίτητης επαγγελματικής πείρας. Η επαγγελματική επιμόρφωση διευρύνει την επαγγελματική ικανότητα δράσης πέραν της επαγγελματικής εκπαίδευσης. Στόχος είναι η εξασφάλιση των επαγγελματικών δυνατοτήτων εξέλιξης και η προσαρμογή των γνώσεων και των δεξιοτήτων σε αυξημένες απαιτήσεις.

Επαγγελματική πείρα

Η πραγματική και νόμιμη άσκηση του σχετικού επαγγέλματος στη Γερμανία ή το εξωτερικό.

Επιμελητήρια και Σύλλογοι

Επαγγελματικές οργανώσεις οι οποίες είναι οργανωμένες κυρίως βάσει δημοσίου δικαίου και μάλιστα κυρίως σύμφωνα με το δίκαιο των ομόσπονδων κρατιδίων. Παράλληλα με την εκπροσώπηση των συμφερόντων των μελών τους, τα επιμελητήρια και οι σύλλογοι λαμβάνουν υπόψη τα κρατικά καθήκοντα τα οποία τους ανατίθενται. Το κράτος εποπτεύει τα επιμελητήρια και τους συλλόγους. Τα επιμελητήρια και οι σύλλογοι παρέχουν π.χ. επαγγελματικές άδειες και επηρεάζουν την επαγγελματική εκπαίδευση και τις κατευθυντήριες γραμμές των εξετάσεων.

Σύμφωνα με το Νόμο για τη διαδικασία αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων οι ακόλουθοι σύλλογοι και επιμελητήρια είναι οι αρμόδιοι φορείς για εξετάσεις επαγγελματικής ισοδυναμίας στα επαγγέλματα εκπαίδευσης:

  • Εμπορικά και Βιομηχανικά Επιμελητήρια
  • Βιοτεχνικά Επιμελητήρια
  • Γεωργικά Επιμελητήρια
  • Δικηγορικoί Σύλλογοι, Σύλλογοι Συμβούλων Ευρεσιτεχνιών και Σύλλογοι Συμβολαιογράφων
  • Επιμελητήρια Ορκωτών Λογιστών και Φοροτεχνικών Συμβούλων
  • Iατρικοί, Οδοντιατρικοί, Κτηνιατρικοί και Φαρμακευτικοί Συλλογοι

Μέτρο προσαρμογής

Ο όρος «μέτρο προσαρμογής» προέρχεται από την Οδηγία για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων της Ε.Ε. 2005/36/ΕΚ. Με την ολοκλήρωση ενός μέτρου προσαρμογής μπορούν να αντισταθμιστούν διαπιστωμένες ουσιαστικές διαφορές στα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα ανάμεσα στα επαγγελματικά προσόντα από το εξωτερικό και τα σχετικά προσόντα αναφοράς στη Γερμανία, για την επίτευξη της αναγνώρισης και συνεπώς της χορήγησης επαγγελματικής άδειας ή του δικαιώματος για τη χρήση τίτλου. Με τα μέτρα προσαρμογής (μέτρα αντιστάθμισης) αποδεικνύονται ισοδύναμες ικανότητες και γνώσεις. Μέτρα προσαρμογής μπορούν να είναι, ανάλογα με το επάγγελμα, μία πρακτική άσκηση προσαρμογής ή εξετάσεις (εξετάσεις επάρκειας ή εξετάσεις γνώσεων).

Μη νoμοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα

Η πρόσβαση στο επάγγελμα ή η εξάσκηση του επαγγέλματος για τα μη νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα δε συνδέεται με συγκεκριμένες κρατικές προδιαγραφές. Αυτό σημαίνει ότι το επάγγελμα μπορεί να ασκηθεί χωρίς τη χορήγηση κρατικής άδειας. Αυτό ισχύει κυρίως για όλα τα επαγγέλματα εκπαίδευσης στο εναλλασσόμενο σύστημα. Εάν το επάγγελμα στη Γερμανία δεν είναι νομοθετικά κατοχυρωμένο, μπορεί κανείς να υποβάλλει αίτηση απευθείας στη γερμανική αγορά εργασίας με προσόντα από το εξωτερικό ή να γίνει ανεξάρτητα απασχολούμενος. Θα βρείτε έναν κατάλογο με όλα τα αναγνωρισμένα επαγγέλματα εκπαίδευσης (μη νομικά κατοχυρωμένα) στο εναλλασσόμενο σύστημα της Γερμανίας στην Ιστοσελίδα του Ομοσπονδιακού Ινστιτούτου Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.

Νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα

Επαγγελματικές δραστηριότητες των οποίων η έναρξη ή η εξάσκηση είναι συνδεδεμένη από νομικές ή διοικητικές προδιαγραφές με την κατοχή συγκεκριμένων επαγγελματικών προσόντων. Τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα είναι για παράδειγμα ιατροί, ψυχοθεραπευτές, νοσηλευτές, δικηγόροι, εκπαιδευτικοί. Ένας τρόπος εξάσκησης είναι η χρήση ενός επαγγελματικού τίτλου ο οποίος περιορίζεται από νομικές ή διοικητικές προδιαγραφές σε άτομα τα οποία κατέχουν συγκεκριμένα επαγγελματικά προσόντα. Στη Γερμανία υπάρχουν 81 νομικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα βάσει ομοσπονδιακών νόμων (μεταξύ άλλων 41 υποχρεωτικές άδειες για αρχιτεχνίτες σε βιοτεχνικό επάγγελμα) και 18 βάσει νόμων σε επίπεδο ομόσπονδου κρατιδίου. Ένας κατάλογος με όλα τα επαγγέλματα τα οποία είναι νομοθετικά κατοχυρωμένα στη Γερμανία βρίσκεται στη διαδικτυακή σελίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Νόμος για τη Διαδικασία Αναγνώρισης των Επαγγελματικών Προσόντων

Ο Νόμος για τη Διαδικασία Αναγνώρισης των Επαγγελματικών Προσόντων ( Άρθρο 1 του Νόμου για την Αναγνώριση Επαγγελματικών Προσόντων) είναι ένας νέος ομοσπονδιακός νόμος στον τομέα αρμοδιότητας του Ομοσπονδιακού Υπουργείου Παιδείας και Έρευνας. Είναι ένα είδος βασικού νόμου για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων στη Γερμανία. Ρυθμίζει διαδικασίες και κριτήρια για την εξέταση της ισοδυναμίας επαγγελματικών προσόντων από το εξωτερικό με το εκάστοτε γερμανικό επάγγελμα αναφοράς.

Οδηγία της Ε.Ε. 2005/36/ΕΚ

Αυτή η Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (αποκαλούμενη Oδηγία αναγνώρισης επαγγελματικών προσόντων) τέθηκε σε ισχύ τις 15 Οκτωβρίου του 2005 και περιλαμβάνει 15 κατευθυντήριες γραμμές για την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων. Ισχύει για νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα και ορίζει για υπηκόους κρατών-μελών της Ε.Ε. κριτήρια και διαδικαστικές αρχές για την αμοιβαία αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων τα οποία αποκτήθηκαν σε κράτη-μέλη της Ε.Ε. Ως κριτήριο για την ισοδυναμία επαγγελματικών προσόντων εισάγεται στην Οδηγία η έννοια των «ουσιαστικών διαφορών». Η Οδηγία υπαγορεύει ότι πρέπει να λαμβάνεται υπόψη από τις αρχές αναγνώρισης η σχετική επαγγελματική πείρα και έτσι να μπορούν να αντισταθμίζονται ουσιαστικές διαφορές στην εκπαίδευση. Τέλος, η Οδηγία υπαγορεύει τα επωνομαζόμενα μέτρα προσαρμογής για την περίπτωση κατά την οποία υφίστανται ουσιαστικές διαφορές.

Πρακτική άσκηση προσαρμογής

Ο όρος «πρακτική άσκηση προσαρμογής» προέρχεται από την Οδηγία για την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων της Ε.Ε. 2005/36/ΕΚ. Η ολοκλήρωση μίας πρακτικής άσκησης προσαρμογής είναι μία δυνατότητα να αντισταθμιστούν στα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα διαπιστωμένες ουσιαστικές διαφορές ανάμεσα στα επαγγελματικά προσόντα από το εξωτερικό και τα σχετικά προσόντα αναφοράς στη Γερμανία, για την επίτευξη της αναγνώρισης και συνεπώς της χορήγησης επαγγελματικής άδειας ή του δικαιώματος για τη χρήση τίτλου. Μία πρακτική άσκηση προσαρμογής μπορεί να είναι μία επιπρόσθετη εκπαίδευση και αντικείμενο αξιολόγησης. Συχνά διαμορφώνονται οι πρακτικές ασκήσεις προσαρμογής ως πρακτική άσκηση επαγγέλματος υπό την επίβλεψη ενός επαγγελματία με προσόντα.

Τίτλοι εκπαίδευσης

Πτυχεία, πιστοποιητικά εξετάσεων και λοιπές βεβαιώσεις επάρκειας οι οποίες εκδίδονται από τις αρχές του σχετικού κράτους εκπαίδευσης για τον τίτλο μίας περατωμένης επαγγελματικής εκπαίδευσης ή επιμόρφωσης.

Τίτλος επαγγελματικής εκπαίδευσης

Ο αποδεδειγμένος τίτλος μίας επαγγελματικής εκπαίδευσης ή επιμόρφωσης, ο οποίος αποκτάται με την επιτυχή συμμετοχή σε κρατικές ή κρατικά αναγνωρισμένες εξετάσεις.

Τρίτη χώρα

Ως τρίτες χώρες χαρακτηρίζονται στη Γερμανία όλες οι χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου ή της Ελβετίας.

Η γνώμη σας μετράει!

Έχετε τη δυνατότητα να κερδίσετε ένα iPad και κουπόνια –
απαντήστε στη δημοσκόπησή μας και μπείτε στην κλήρωση!

Το ομοσπονδιακό ίδρυμα επαγγελματικής κατάρτισης ενδιαφέρεται για τη γνώμη σας. Παρακαλούμε να μας βοηθήστε να αναδιαμορφώσουμε τη διαδικτυακή πύλη „Αναγνώριση στη Γερμανία“, λαμβάνοντας μέρος στην έρευνά μας.

› Από εδώ μεταβαίνετε κατευθείαν στην έρευνα.